Ως γαστροοισοφαγική παλινδρομική νόσος ορίζεται γενικά η παρουσία συμπτωμάτων ή/και βλαβών που μπορούν να αποδοθούν στην παλινδρόμηση γαστροδωδεκαδακτυλικού περιεχομένου στον οισοφάγο.

Κύριοι παθοφυσιολογικοί μηχανισμοί:

  •             Ανεπάρκεια του κατώτερου οισοφαγικού σφιγκτήρα (ΚΟΣ)
  • ·        Διαταραχές περισταλτισμού του οισοφάγου που οδηγούν σε μειωμένη κι ανεπαρκή κάθαρση του οισοφάγου    από το γαστρικό περιεχόμενο
  • ·        Καθυστερημένη γαστρική κένωση, όπως στους διαβητικούς με αυτόνομη γαστροπάθεια
  • ·    Διαφραγματοκήλη, η οποία προκαλεί την μετατόπιση του ΚΟΣ ενδοθωρακικά με συνοδό ανεπάρκεια του διαφράγματος κι απώλεια της λειτουργίας του σαν εξωτερικού σφιγκτήρα

Παράγοντες ενεργοποίησης:

  • ·         Εγκυμοσύνη και παχυσαρκία που προκαλούν αύξηση της ενδοκοιλιακής πίεσης
  • ·         Υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ, μεγάλο λιπαρό γεύμα και κάπνισμα
  • ·         Συστηματικά νοσήματα όπως το σκληρόδερμα, αλλά κι αναπνευστικές παθήσεις
  • ·         Πυλωρική στένωση
  • ·         Φάρμακα όπως αντιχολινεργικά, β-αναστολείς, βρογχοδιασταλτικά, αναστολείς των διαύλων ασβεστίου,            αντιπαρκινσονικά όπως τα ντοπαμινεργικά, προγεσταγόνα, ηρεμιστικά και τρικυκλικά αντικαταθλιπτικά κα.
  • ·         Καταστάσεις έντονου άγχους

Το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού, δεν ενεργοποιεί την ΓΟΠΝ, αλλά μπορεί να επιδεινώσει τη νόσο

 

Κλινική Εικόνα

  • ·         Αναγωγή γαστρικού περιεχομένου
  • ·         Μεταγευματική ναυτία
  • ·         Εξωοισοφαγικές εκδηλώσεις (λιγότερο συχνές)

o   Αίσθημα καύσου στην θωρακική περιοχή, η οποία εντείνεται με την κλίση του σώματος προς τα εμπρός

o   Χρόνιος βήχας

o   Λαρυγγίτιδα

o   Οδοντικές διαβρώσεις

o   Βρογχικό άσθμα

o   Χρόνια βρογχίτιδα

o   Πνευμονία εξ εισροφήσεως

o   Βρογχεκτασίες

o   Διαταραχές ύπνου – Αποφρακτική υπνική άπνοια

Διαγνωστικές Εξετάσεις

  • ·         Εάν τα συμπτώματα είναι ήπια, δεν χρειάζεται κάποια εξέταση
  • ·         Σε σοβαρά συμπτώματα ή υποτροπή μετά από θεραπεία:

o   Γαστροσκόπηση. Είναι η πρώτη διαγνωστική εξέταση για τον προσδιορισμό της αιτίας αλλά και την εξέταση του οισοφάγου για βλεννογονικές βλάβες, καθώς και την ύπαρξη διαφραγματοκήλης.  Πάντως 40% των ασθενών με τυπική συμπτωματολογία ΓΟΠΝ έχουν ενδοσκοπικά φυσιολογικό οισοφαγικό βλεννογόνο, 20-60% έχουν κάποιο βαθμό πεπτικής οισοφαγίτιδας και 3-20% οισοφάγο Barrett.

o   Βαριούχο γεύμα

o   pHμετρία οισοφάγου

o   Μανομετρία οισοφάγου

o   Εμπέδηση για την καταγραφή της ενδοαυλικής πορείας του βλωμού, της παλινδρόμησης υγρών και αέρα με ταυτόχρονη καταγραφή του pH.

Θεραπεία

·      Αποφυγή τροφών που προάγουν την παλινδρόμηση όπως το αλκοόλ, η καφεΐνη, τα ανθρακούχα αναψυκτικά, η σοκολάτα, τα όξινα, τα πικάντικα και τα λιπαρά τρόφιμα, τα εσπεριδοειδή

·         Υιοθέτηση καθημερινών συνηθειών όπως η αποφυγή άσκησης ή σκυψίματος μετά το φαγητό, αποφυγή κατάκλισης αμέσως μετά το φαγητό, αποφυγή στενών ρούχων ή ζώνης για την μέση, διατήρηση χαμηλού σωματικού βάρους, μικρά και τακτικά γεύματα, αποφυγή έντονου στρες

·         Αντιόξινα

·         Αναστολείς αντλίας πρωτονίων (πραζόλες, PPIs), οι οποίοι αποτελούν την θεραπεία εκλογής

·         Αντικαταθλιπτικά

·         Χειρουργική αλλά κι ενδοσκοπική πλέον αντιμετώπιση