Με τον όρο γαστρίτιδα εννοούμε την ιστολογικά τεκμηριωμένη φλεγμονή του γαστρικού βλεννογόνου, ενώ ως γαστροπάθεια εννοείται η παρουσία βλεννογονικών αλλοιώσεων χωρίς συνοδό φλεγμονή του βλεννογόνου. Οι αιτίες μπορεί να είναι ποικίλες, συχνότερες εκ των οποίων είναι:

  • Το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού, ένα βακτηρίδιο το οποίο αποικεί και βλάπτει τον βλεννογόνο του στομάχου, διευκολύνοντας έτσι τις επιπλέον βλαπτικές επιδράσεις των γαστρικών οξέων.
  • Η λήψη φαρμάκων όπως η ασπιρίνη, τα ΜΣΑΦ, τα διφωσφονικά, ο σίδηρος κα
  • Η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ
  • Η παλινδρόμηση χολής (αλκαλική γαστρίτιδα)
  • Αυτοάνοση γαστρίτιδα
  • Η πρόσληψη ερεθιστικών ουσιών,όπως η νικοτίνη και η καφεΐνη, πολύ όξινων ή διαβρωτικών ουσιών (χημική ή αντιδραστική γαστροπάθεια)
  • Λοιμώξεις από βακτήρια ή ιούς σε ανοσοκατεσταλμένα άτομα
  • Ηπατική (πυλαία γαστροπάθεια) ή νεφρική ανεπάρκεια
  • Έντονο άγχος ή κατάθλιψη
  • Αγγειακές βλάβες (GAVE – ισχαιμική γαστροπάθεια λόγω εγκαύματος, τραύματος, υποογκαιμίς, λήψης κοκαΐνης)

Η γαστρίτιδα μπορεί επιπλέον να ταξινομηθεί, με βάση τον τύπο των κυττάρων που διηθούν τον γαστρικό βλεννογόνο, σε οξεία και χρόνια.

Η γαστρίτιδα κλινικά εκφράζεται με επιγαστραλγία, ναυτία, δυσπεπτικά ενοχλήματα, αίσθημα μετεωρισμού, μείωση της όρεξης ή εύκολο κορεσμό, λόξυγγα αλλά ενίοτε και με αιμορραγία με την μορφή μέλαινας κένωσης, αιματέμεσης ή καφεοειδών εμέτων. Φυσικά κάθε άτομο μπορεί να εκδηλώσει διαφορετική συμπτωματολογία κι επίσης υπάρχει πτωχή συσχέτιση μεταξύ ιστολογικών ευρημάτων και κλινικής συμπτωματολογίας αλλά και μεταξύ ιστολογικών κι ενδοσκοπικών ευρημάτων.

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ

  • Ατομικό και οικογενειακό ιστορικό
  • Γαστροσκόπηση και λήψη βιοψιών για την ταυτοποίηση του είδους αλλά και της έκτασης της φλεγμονής ή των βλεννογονικών αλλοιώσεων. Σε περίπτωση αιμορραγίας επιτρέπει και θεραπευτικές παρεμβάσεις
  • Αιματολογικός έλεγχος για να διευκρινισθεί εάν υπάρχει αναιμία
  • Εξέταση κοπράνων για την ανίχνευση αιμοσφαιρίνης
  • Ανοσολογικός έλεγχος σε πιθανή αυτοάνοση γαστρίτιδα
  • Έλεγχος ελικοβακτηριδιακής λοίμωξης

ΘΕΡΑΠΕΙΑ

Η θεραπευτική προσέγγιση τροποποιείται ανάλογα με το αίτιο της γαστρίτιδας. Γενικές συμβουλές πάντως χρήσιμες για την αντιμετώπιση της γαστρίτιδας είναι οι ακόλουθες:

  • Φάρμακα για την μείωση της παραγωγής γαστρικού οξέος, όπως είναι τα αντιόξινα και οι αναστολείς αντλίας πρωτονίων
  • Αποφυγή ερεθιστικών παραγόντων όπως είναι το αλκοόλ και η καφεϊνη
  • Διαιτητική προσαρμογή με αποφυγή τροφών που ερεθίζουν το στομάχι όπως είναι τα καρυκεύματα και τα λιπαρά γεύματα, αλλά και η πρόσληψη πολλών και μικρών γευμάτων μέσα στην ημέρα
  • Αποφυγή λήψης φαρμάκων όπως η ασπιρίνη και τα ΜΣΑΦ χωρίς την ιατρική καθοδήγηση